นิโรธ ความดับทุกข์ คือทำให้เห็นแจ้ง ทำให้เห็นความจริงประจักษ์ที่ติดอยู่ที่ใจเรา สะสาง เจาะเข้าไปในจิตของเรา อะไรที่เป็นปม ปิดบังเราอยู่ ที่มันมืดดำอยู่ในรากเหง้าแห่งจิต อยู่ในหลุมแห่งจิต เราต้องทำเข้าไป ดูเข้าไป กำหนดเข้าไป ให้มันถึงแก่น ถึงรากเหง้า ของจิตให้ได้ ก็ด้วยการกำหนด ตามดูมันไป ให้มีสติสัมปชัญญะ ฉะนั้นสติจึงอยู่หลายชั้น ให้เราฝึกกำหนดให้ละเอียดลงไป จนถึงขั้นที่เรียกว่า ชวนจิต หรือหทัยจิต หรือสภาวะที่เรียกว่า วิถีจิต มันเป็นเหมือนดัง จุดหนึ่ง ที่ไปทีละนิดๆ เหมือนน้ำเเข็งที่ซึมออกมาสู่นอกเเก้ว เหมือนไอแห่งความเย็นแห่งความสุข มันซึมออกมาจากตัวเรา มันก็ออกมาจากจิตเราก่อน ก็ซึมออกมาสู่กาย มาที่ดวงตา ที่ผิวพรรณ ให้เกิดความสุขสงบเย็น เพื่อที่ว่าให้เข้าถึงสภาวะที่เป็นนิโรธ โอวาทธรรม พระครูปทุมภาวนาจารย์ วิ. (หลวงพ่อวีระนนท์ วีระนนฺโท) จากธรรมบรรยายในโครงการพัฒนาจิตเพื่อพ่อ ครั้งที่ ๘๗/๕ วันที่ ๕ กุมภาพันธ์ ๒๕๖๐ สนใจดูเพิ่มเติมได้ที่ https://www.youtube.com/watch?v=pHyXbWG94P0&t=1699s